image_pdfimage_print

گیربکس ها ، یکی از مهم ترین ابزارآلات صنعتی میباشد که در بیشتر کارگاه ها و خط تولید ها و … بنا به نیاز استفاده میشود ، نوعی از این الکتروگیربکس ها گیربکس هلیکال یا شافت مستقیم می باشند که به دلیل امتیازهای زیاد مانند طراحی و تولید در سایزهای کوچک ، بهره وری بالا ، سهولت در نصب آن و آسان بودن به کار انداختنش، دارد.

 

گیربکس شافت مستقیم چیست

با توجه به طراحی و میزان بهره وری در صنایع بسیار پرکاربرد هستن ؛ شکل کلی این گیربکس ها به اینگونه است که دندانه های زاویه دار یا فاقد زاویه ای دارند و با توجه به ویژگی امکان انتقال نیروی در جهات مختلف وجود دارد .

امتیاز دیگر گیربکس شافت مستقیم میزان کمتر نویز آن میباشد که به دلیل ایجاد تماس دندانه ارتشاعات نیز کمتر شده و بهره وری نیز افزایش میابد .

چرخ دنده هایی که در ساخت این گیربکس هلیکال استفاده میشود ” دنده های مارپیچ دارای زاویه ی مارپیچ ” میباشند که بر اساس قانون دست مخالف عمل میکنند ؛ همانطور که اسم این دنده ها مشخص است حالت شکل دنده ها ساده نمیباشد و همینطور مارپیچ بودن این دنده ها باعث افزایش بهره وری و گشتاور خروجی میشود.

موتورگیربکس شافت مستقیم را متناسب با نیرویی که مورد انتظار است تا انتقال دهد ، انتخاب میکنند .

البته بزرگترین برتری گیربکس هلیکال در برابر گیربکس های معمولی این است که نیروی محوری نیز تولید نمیکنند .

نیروی محوری به دلیل لغزش دنده ها بر روی یکدیگر وجود می آید ، همینطور نیروی عرضی ورودی گیربکس با توجه به وضعیت و توانایی اجزای داخلی آن به سمت شافت خروجی منتقل میشوند .

وجود این نیرو ، میزان گشتاور خروجی را به حد قابل توجهی کاهش میده و همین امر باعث جلوگیری از ایجاد خرابی و استهلاک بین سطوح میشود .

 

انواع مدل ها و سری های گیربکس هلیکال :

این نوع از گیربکس ها به دلیل طراحی و منعطف پذیری که دارد قابلیت این وجود دارد که از چرخ دنده های متفاوتی برای آن استفاده کرد .  چرخ دنده های متذکر را میتوان در این گیربکس استفاده کرد :

چرخ دنده هرینگ بون

یک نوع از این چرخ دنده ها که میتوان در گیربکس ماردون ( هلیکال ) استفاده کرد ، چرخ دنده هرینگ بون میباشد ؛ که این نوع از دنده ها ، دنده های زاویه داری دارند که دو ردیف از آنها بدون فاصله در کنار هم قرار دارند .

چرخ دنده های هرینگ بون ، به صورت معمولی در سایزهای کوچک ساخته شده و طراحی آنها به این شکل است که برای کارهای با ارتعاشات زیاد مناسب است و البته به دلیل همین طراحی و ساخت چرخ دنده ، هزینه های طراحی و ساخت آن هم زیاد میباشد .

چرخ دنده یک ردیفه

چرخ دنده یک ردیفه هم مانند چرخ دنده هرینگ بون دندانه های زاویه دار ، دارد که البته فقط یک ردیف از دنانه هایش روی چرخ قرار دارد ؛ این نوع از چرخ دندانه ها یک ردیف دندانه زاویه دار ، دارا میباشند که در جهت عکس به چرخش درمی آید .

با توجه به ویژگی هایش ، مقاومت بالایی در برابر تحمل بار دارد

کارخانه های تولید کننده گیربکس شافت مستقیم ( هلیکال )

گیربکس هلیکال ایرانی توسط کارخانه های متعددی تولید میشود که البته دارای کیفیت های یکسانی نیز نمی باشند . گروه صنعتی درویش به عنوان نمایندگی و عاملیت فروش برندهای زیر فعالیت میکند

مجموع این گیربکس ها به همراه کلکسیونی از انواع گیربکس شافت مستقیم اروپایی ، بازار گیربکس هلیکال را شامل میشود .

  • گیربکس هلیکال شاکرین
  • گیربکس هلیکال شریف
  • گیربکس هلیکال رهنما
  • گیربکس شافت مستقیم SEW
  • گیربکس شافت مستقیم پارس گرجی
  • گیربکس هلیکال پویاگیربکس

چرخ دنده دو ردیفه

چرخ دنده دو ردیفه هم ساختار بسیار مشابهی نسبت به چرخ دنده یک ردیفه دارد با یک تفاوت که دو ردیف دندانه دارد ؛ میتوان گفت تفاوت این دو ، وجود داشتن دو گپ دندانه است .

جهت دندانه های ، ردیف های این دنده در خلاف جهت همدیگر حرکت میکنند . امتیاز استفاده از چرخ دنده دو ردیفه کاهش بارهای رانشی ، افزایش سطح مقطع بین دندانه ها ، عملکرد دستگاه به شکل نرم و روان تر میباشد .

 

ویژگی های موتورگیربکس شافت مستقیم :

ویژگی های گیربکس هلیکال یا شافت مستقیم ، دارا بودن قدرت زیاد ، بهره وری زیاد ، بهینه بودن سرعت چرخش میباشد . مقدار توان و سرعت چرخشی که از ورودی به گیربکس تحمیل میشود باید کنترل شده و تا حد مجاز باشد زیرا برای عملکرد این گیربکس محدوده ای تعیین شده است تا گیربکس آسیب نبیند  .

در کنار این ، باید ضرایب اطمینان بالا در زمان تحمیل نیرو باید در نظر گرفته شود تا با رعایت آن از شکستگی دنده یا آسیب دستگاه در صورت زیاد شدن یکباره ای گشتاور یا سرعت جلوگیری شود .

 

مزایا و معایب گیربکس هلیکال

بر اساس اعتقاد افراد متخصص در زمینه ی گیربکس ، بر این باورند که چرخ دنده های ساده ، بهره وری و خروجی بهتری نسبت به دیگر نوع ها آن دارد .

نیروی محوری که توسط چرخ دنده های مارپیچ تولید میشود فقط از خروجی با ایجاد میزان بیشتری اصطکاک و گرما ، از دستگاه خارج میشود که خود این باعث زیاد شدن اصطکاک و در نیتجه آسیب دیدگی زود هنگام دستگاه میشود .

ولی بلعکس ، در چرخ دنده های ساده طراحی و تولید ساده ای دارند ، با این امر باعث جلوگیری از ایجاد اصطکاک بیش از حد و خرابی دستگاه میشود . در این دنده ها خطاهای نسبتا کمتری نسبت به مابقی دنده ها دیده میشود .

در صورتی که از دنده های مارپیچ در گیربکس استفاده شود ، لازم است که از پوششی و همینطور شافت سخت و مقاوم و پر قدرت استفاده شود که دستگاه بتواند نیروی محوری تولید شده را انتقال دهد .

ولی در چرخ دنده های اینطور نیست ، پس وزن کمتر هم دارند و در گیربکس هایی که وزنشان از مهم ترین ویژگی آنها میباشد پس بسیار مهم است .

اما چرخ دنده های ساده نیز معایبی نیز دارند مانند : به وجود آوردن سروصدای زیاد که در بعضی از صنایع به دلیل کمبود مکان بسیار حائز اهمیت است ؛ در چرخدنده های مارپیچ به دلیل بیشتر بودن سطح تماس میزان نویز آن بسیار کمتر میباشد و همینطور میزان ارتعاشات سیستم هم کمتر است و در نتیجه مقدار انتقال نیرویی که توسط دندانه های چرخ دنده منتقل میکند ، هم افزایش میابد.

چرخ دنده های ساده شرایط سختی برای تعمیر و نگهداری دارند و در صورت نیاز گیربکس به تعمیر باید بیشتر اجزای داخل گیربکس باز شوند .

معمولا در چرخ دنده های مارپیچ این امکان وجود دارد که نیروی ورودی را به شکل مناسبی روی سطح مقطع هر دندانه ی موجود تقسیم کرده و این امر باعث میشود که  احتمال آسیب دیدگی و استهلاک بر روی دندانه ها کاهش یابد و میزان انتقال نیرو به اندازه ی هر دندانه نیز افزایش میابد .

تقریبا میتوان گفت که بیشترین زمینه ای که از چرخ دنده های مارپیچ استفاده میشود در گیربکس های هلیکال میباشد مانند انواع شافت مستقیم، بول هلیکال و شافت موازی می شوند در حالی که چرخ دنده های ساده معمولا در گیربکس خورشیدی مورد استفاده قرار میگیرند.

در گیربکس شافت مستقیم در زیادتر شدن بهره وری ، از چرخدنده های هلیکال استفاده میشود که این چرخ دنده ها دندانه هایش در حالت زاویه داری با محور اصلی قرار دارد

کاربرد های گیربکس شافت مستقیم

گیربکس هلیکال راندمان 85 درصدی دارد و به همین دلیل در بیشترین صنایع مورد استفاده قرار میگیرد ، برای نمونه :

  • در صنایع مربوط به تولید کود
  • صنایع کاغذ و چاپ
  • مورد استفاده در کارخانه های فولاد ، نورد
  • صنایع مربوط به برق
  • در صنایع نساجی
  • صنایع پلاستیک
  • صنایع غذایی و بهداشتی
  • در ساخت نوار نقاله ، آسانسور ها ، دمنده ها
  • در ساخت کمپرسور ها
  • در صنایع مربوط نفت و پلایشگاه
  • و سایر صنایع ….

 

شرایط نگهداری و استفاده از گیربکس هلیکال

در گیربکس شافت مستقیم برای استفاده از روغن باید از نوع خاصی از آن و میزان معینی از لزجت استفاده شود . روغن کاری و عمل خنک کاری مناسب باعث بهبود عملکرد و بیشتر شدن طول عمر دستگاه میشود .

نیرویی که با انرژی ورودی از منبع الکتروموتور به حرکت درآمد و در دنده ها گیربکس تولید میشود با تماس دنده ها ایجاد می شود .

وجود این نیرو ، سبب تولید ضربات شدید ، سایش و ایجاد صدمه در سطح دنده ها میشود . درصد چسبندگی روغن به دلیل بیشتر شدن فشار افزایش میابد ، به همین دلیل نیز با بالا رفتن فشار در سطح دنده ها ، از گیر کردن دنده ها در هم دیگر ، یا به اصطلاح گری پاچ کردن گیربکس جلوگیری میشود . در کنار این روغن استفاده شده در گیربکس سبب خنک کاری دنده ها و مانع ایجاد دمای بیش ازحد می شود.

 

اجزای تشکیل دهنده ی گیربکس هلیکال :

  • دری واسطه
  • پوسته گیربکس
  • دنده سرشافتس
  • دنده هلیکال
  • پیچ تغذیه واسکازین
  • شافت خروجی
  • شافت ورودی
  • دنده مارپیچ

 

0/5 ( 0 نظر )